HET HERTOGDOM BOURGONDIE. In die tijd wordt Zeeland bestuurd door de hertog van Bourgondie, Filips de Goede (1396-1467). Filips is aan zijn moeders zijde een volle neef van Jacoba van Beieren en aan zijn vaders zijde een volle neef van Jan IV van Brabant (één van de vier echtgenoten van Jacoba van Beieren). Filips is drie maal getrouwd. Uit zijn derde huwelijk (met Isabella van Portugal,  1397-1417, dochter van de koning van Portugal) worden drie kinderen geboren, Anton, Jodocus en Karel. Karel de Stoute (1433-1477) is de enige die bij het overlijden van zijn vader nog in leven is en volgt hem daarom op als hertog van Bourgondie. Als Karel op 5 januari 1477 om het leven komt bij één van zijn vele veldtochten (de slag bij Nancy) is de invloed van het hertogdom Bourgondie gegroeid, zoals op onderstaande kaart is aangegeven. Zijn dochter Maria (1457-1482, uit zijn tweede huwelijk met Isabella van Bourbon) volgt hem op als hertogin van Bourgondie en vorstin van de Nederlandse gewesten. Ditect na haar aantreden wordt zij (als 20-jarige) geconfronteerd met hun ontevredenheid omwille van het oorlogszuchtig en centralistisch beleid van haar vader. Door toekenning van het Groot Privilege op 11 februari 1477 krijgt Maria financiële en militaire steun van de Staten-Generaal. Zij moet daarbij wel van veel rechten afstand doen.       Maria van Bourgondie                      Maximiliaan van Oostenrijk Op 19 augustus 1477 trouwt Maria met Maximiliaan I van Oostenrijk (1459-1519). Door zijn huwelijk met Maria van Bourgondië wordt Maximiliaan na haar voortijdige dood in 1482 (door de val van een paard) de feitelijke machthebber over de (Habsburgse) Nederlanden en de Franche- Comté, als regent voor zijn troongerechtigd vierjarig zoontje Filips. De Bourgondische Nederlanden worden doordoor de Habsburgse Nederlanden. In onderstaand overzicht vat ik de namen en de familieverbanden nog eens samen. De in het rood aangegeven namen komen veel voor in geschriften waar ook de naam van Jan Ruychrok of één van zijn zonen in voorkomt. Deze vermeldingen worden genoemd in de rapportages (zie de links op de rapportagepagina).    
HOEKSE EN KABELJAUWSE TWISTEN. De oorsprong van de Hoekse en Kabeljauwse twisten ligt intern in het bestuur van de Nederlanden naar aanleiding van de erfopvolging van de kinderloos overleden graaf Willem IV van Holland in 1345. De Kabeljauwen zijn van mening, dat Willem V (1330-1389, zoon van keizer Lodewijk de Beier en Margaretha, gravin van Holland, Zeeland en Henegouwen, in de Nederlanden ook bekend als Willem van Beieren) het bestuur moet overnemen zonder verdere banden met zijn moeder. Zij slagen in eerste instantie niet in die opzet, maar sluiten op 23 mei 1350 de Kabeljauwse Verbondakte en zetten de strijd voort. Op 5 september daaropvolgend wordt er echter een tegenverbond gesloten door de Hoeken, die Margaretha steunen. Eind 1351 heeft Willem V de macht in handen in Holland en Zeeland en na het overlijden van Margaretha in 1356 ook in Henegouwen. Nadat Willem V krankzinnig is geworden nam Albrecht van Beieren (1336-1404) in 1358 de macht van zijn broer over, bij zijn dood opgevolgd door zijn zoon Willem VI (1365-1417). In 1417 (het overlijden van graaf Willem VI, Willem van Oostervant in bovenstaand schema) komt het familieverbond tussen Willem VI, Jan zonder Vrees en Antoon van Bourgondien (een overeenkomst, die versnippering van het gebied moet voorkomen) onder druk te staan en gaat het in de strijd tussen Hoeken en Kabeljauwen steeds meer over respectievelijk tegen of vóór Bourgondië.   Willem VI wordt opgevolgd door zijn dochter Jacoba van Beieren. Niet zonder reden wordt wel beweerd dat zij de fout maakt te eenzijdig op de Hoekse partij te steunen, waardoor zij haar - als vrouw toch al zwakke - positie verder verslechtert. Haar oom Jan van Beieren (1374-1425, prins-bisschop van Luik) maakt echter ook aanspraak op de opvolging. De strijd die daardoor ontstaat luidt een nieuwe fase in van de Hoekse en Kabeljauwse twisten. Het derde huwelijk vanJacoba (met de Engelse hertog Humphry van Gloucester) loopt uit op een teleurstelling. Na een mislukte veldtocht laat hij haar in de steek, waarna ze door de Bourgondische hertog Filips de Goede, die partij had gekozen voor haar ex-echtgenoot Jan van Brabant, in Gent gevangen wordt gezet.  Zelfs het overlijden van Jacoba's oude vijand Jan van Beieren  - aan vergiftiging - helpt haar niet. Jan van Brabant laat hun huwelijk alsnog geldig verklaren, eist de macht op en draagt die over aan Filips de Goede. Jacoba neemt na haar spectaculaire ontsnapping uit Gent samen met de Hoeken de strijd weer op tegen Filips de Schone. Een strijd die zij uiteindelijk verliest. In de Zoen van Delft (1428) wordt bepaald, dat Filips als ruwaard de feitelijke macht krijgt in Holland, Zeeland en Henegouwen en dat hij de erfgenaam wordt van Jacoba. Bovendien mag Jacoba niet opnieuw trouwen zonder toestemming van Filips. In opdracht van Philips houdt de Kabeljauwse Frank van Borssele toezicht op haar. Als Jacoba in geldnood zit, helpt hij haar. In de zomer van 1432 trouwen ze in het geheim met elkaar. Een alliantie tussen de gouverneur van Holland en Zeeland, Frank van Borsselen, en Jacoba van Beieren met haar rechten op de graafschappen Holland en Zeeland zou een bedreiging gevormd kunnen hebben voor de Bourgondische hertog. Filips de Goede reageert dan ook snel en kordaat op deze dreiging. In het najaar van 1432 trekt hij met een leger naar Holland en Zeeland om voorgoed orde op zaken te stellen in deze roerige landen. Frank van Borsselen kreeg in november van dat jaar nog de opdracht om de goederen van Elizabeth van Görlitz namens Filips te bezetten en te beheren. Enkele weken later echter wordt Frank door de hertog plots gevangen genomen en naar het slot Rupelmonde gebracht met wellicht het plan Frank terecht te stellen wegens hoogverraad. Bij deze gevangenneming wordt Frank uit al zijn functies ontheven en zijn bezittingen worden hem afgenomen. Jacoba smeekt bij haar neef Filips om het leven van haar gemaal te sparen en deed in april 1433 te Den Haag afstand van al haar aanspraken op de graafschappen Holland en Zeeland ten gunste van Filips. Wel mocht ze de holle titels ‘hertogin in Beieren, van Holland, gravin van Oostervant’ dragen. Filips beleent haar met verspreide goederen en heerlijkheden in Holland en Zeeland, met als belangrijkste heerlijkheid Voorne, om haar van een behoorlijk inkomen te voorzien. Tevens wordt Jacoba aangesteld als houtvesterinne van de Haarlemmerhout en krijgt zij het recht in alle landen van de Bourgondische hertog ongehinderd op (valken)jacht te gaan. Nu Jacoba politiek is uitgeschakeld geeft de hertog haar de toestemming te huwen met wie zij wil, zolang het maar geen tegenstander van Filips is. Nadat een commissie geen bezwaren ziet voor een verbintenis tussen Frank van Borsselen en Jacoba van Beieren wordt het huwelijk in de zomer van 1434 met veel luister in de kerk van Sint Maartensdijk ingezegend. Bij deze gebeurtenis schenkt Filips aan Frank de titel ‘graaf van Oostervant’. Eerder is Frank reeds in zijn bezittingen hersteld. In 1436 overlijdt Jacoba op slot Teylingen aan tuberculose. Na Jacoba’s dood behoud Frank van Borselen de heerlijkheid Voorne met de steden Brielle en Goedegereede als lijftocht uit haar nalatenschap. Hij vestigt zich in Brielle (b).
Jacoba van Beieren						Frank II van Borselen Filips de Stoute 1342-1404 Margaretha van Male 1350-1405 Vlaamse graaf Lodewijk van Male 1330-1384 Jan zonder vrees 1371-1419 Margaretha van Beieren 1363-1423 Albrecht van Beieren 1336-1404 Margaretha van Brieg 1336-1386 Willem  van Oostervant 1365-1417 Margaretha van BourgondiŽ 1374-1441 X 1385 Filips de Goede 1396-1467 Franse koning Jan II 1319-1364 Duitse keizer Lodewijk de Beier 1282-1347 Margaretha , gravin  van Holland, Zeeland  en Henegouwen 1311-1356 X 1324 X 1353 X 1385 Margeretha van Brabant 1323-1368 X 1347 X 1332 Bonne van Luxemburg 1315-1349 Jan van Touraine 1398-1417 X 1415 XX 1418 XXX 1422 XXXX 1434 Humphrey van Gloucester 1390-1447 Jacoba van Beieren 1401-1436 Anton van BourgondiŽ 1384-1415 Johanna van Saint- Pol ? -1407 X 1402 Jan IV van Brabant 1403-1427 Frank van Borselen Ī1395-1470 Isabella van Portugal 1397-1472 X 1430 Karel de Stoute 1433-1477 Isabella van Bourbon 1436-1465 Maximiliaan van Oostenrijk 1459-1519 Maria van Bourgondie 1457-1482 X 1477 X 1454 Willem van Beieren 1330-1389 Machteld van Lancaster 1335-1362 X 1352 Jan van Beieren 1374-1425 Elisabeth van Gorlitz 1390-1451 X 1418 X 1369 Site Map Site Map
15e EEUW
RUYCHROCK